Harmonogram produkcji – co to jest?

Harmonogramowanie produkcji (ang. Production Scheduling) to proces alokacji dostępnych zasobów (maszyn, ludzi, materiałów) w czasie, w celu realizacji konkretnych zleceń produkcyjnych. Podczas gdy plan produkcji odpowiada na pytanie „co i ile wyprodukować?” (poziom strategiczny), natomiast harmonogramowanie odpowiada na pytanie „kiedy i na czym to zrobić?” (poziom operacyjny).
Realistyczny harmonogram produkcji musi uwzględniać:

  • Dostępność surowców,
  • Wydajność i awarie maszyn,
  • Kompetencje i zmiany pracowników,
  • Terminy obiecane klientom.

Komentarz eksperta

Harmonogramowanie produkcji to serce operacyjne firmy. W dobie rosnącej konkurencji i wymagań klientów, intuicja planisty już nie wystarcza. Harmonogram produkcji jest zestawieniem zdecydowanie bardziej szczegółowym niż plan produkcji. Jest to poziom, w którym przechodzi się od ogółu do szczegółu. Marszruta i drzewo produktu są tu podzielone na operacje produkcyjne i technologiczne. Harmonogram każdej operacji przydziela potrzebne zasoby, takie jak: stanowisko pracy, maszyny, surowce i pracowników. Horyzont czasowy jest znacznie krótszy niż w planie produkcji, operuje się w nim na sekundach, minutach, godzinach, zmianach i dniach.

Przejście od ręcznego sterowania do zaawansowanych algorytmów i systemów APS, to naturalny krok dla firm, które chcą skalować swój biznes, redukować koszty i spać spokojnie, wiedząc, że produkcja idzie zgodnie z planem.

Tworząc harmonogram produkcji należy pamiętać o następujących zasadach:

  1. Jakość danych to podstawa: Jeśli normy czasowe w systemie są nieaktualne (np. system mówi, że operacja trwa 10 min, a realnie trwa 15), harmonogram będzie fikcją;
  2. Elastyczność: Plan musi zakładać bufory czasowe na nieprzewidziane zdarzenia (awarie, braki pracowników);
  3. Wizualizacja: Używaj Wykresów Gantta. Pozwalają one jednym rzutem oka ocenić obłożenie produkcji;
  4. Komunikacja: Harmonogram nie może powstawać w próżni. Planista musi rozmawiać z kierownikiem produkcji i działem sprzedaży;
    5. Sekwencjonowanie: Grupuj podobne zlecenia (np. ten sam kolor farby, ten sam wymiar cięcia), aby zminimalizować czasy przezbrojeń
Marek Wiązowski

Marek Wiązowski

Od kilkunastu lat związany z firmami z branży IT, dostarczającymi specjalistyczne oprogramowanie i usługi dla przedsiębiorstw różnych sektorów. Od 2017 roku zatrudniony w Quantum Qguar, gdzie jednym z jego zadań jest propagowanie użytecznej wiedzy dla przedstawicieli firm produkcyjnych i logistycznych. Od lat z uwagą śledzi trendy w rozwoju technologii IT i automatyzacji w łańcuchach dostaw, oraz przypadki i efekty ich implementacji w przedsiębiorstwach. Jeden z autorów na firmowym blogu bajtemwpalete.